Het onderzoek 'Bestaanszekerheid voor elke Fries' is gestart!

Tijdens de tweede netwerkbijeenkomst van Fries Financieel Fundament in Sneek deelde Planbureau Fryslân samen met Data Fryslân cijfers over ontwikkelingen rondom bestaanszekerheidsvraagstukken binnen Fryslân. Er werden inzichten gedeeld waaruit bleek dat je via verhoging van het bestaansminimum armoedecijfers en armoede problematiek kunt beïnvloeden en aanpakken. De moraal van dit verhaal is dat de gemeenten veel invloed hebben op hoe het gesteld is met bestaanszekerheid in onze provincie.

Nadat Ingrid de Vegte de 40 deelnemers verder meenam en interessante voorstellen deed in haar lezing over wat we zouden kunnen doen, hebben we met elkaar verder gepraat over de aanpak van FFF in 2024. Deze gesprekken mondden uit in een aantal, soms vrij radicale, ambities waar we mee aan de slag zijn gegaan:

1. We zouden als FFF een netwerk moeten zijn met als missie het bouwen van een stabiel financieel fundament in Friesland rondom bestaanszekerheid. Dit fundament kan tot stand komen door bijvoorbeeld de volgende zaken na te streven:
2. Laten we in Friesland zorgen voor één algemene, duidelijke, simpele en realistische minima-regeling: de Friese basisuitkering, gemaakt vanuit de menselijke maat, die al de nu bestaande, complexe en ingewikkelde regelingen en toeslagen vervangt.
3. Zorg ervoor dat mensen direct van deze regeling gebruik kunnen maken als ze niet in hun eigen onderhoud kunnen voorzien. Voorkom de gebruikelijke wachttijd. Dit vermindert de stress aanzienlijken en geeft Friezen het financiële fundament dat nodig is om financieel fit te zijn. Maatwerk komt daarna, afhankelijk van de individuele situatie van mensen.
4. Stop met het bedenken van kortlopende en nieuwe projecten. Stop met het vele overleggen. We weten wel wat goed werkt. Maak dit beter en stop met wat niet werkt.
5. Werk veel meer samen en zorg voor Friese uniformiteit. Het moet niet uitmaken waar je woont in waar je recht op hebt. Dit werkt verwarrend en is frustrerend voor mensen.
6. Stap af van de verschillende pilots en projecten. Geef meer structurele subsidies. Dit biedt stabiliteit en rust. En scheelt ontzettend veel tijd en energie.

Vlak na de uitkomsten van de netwerkbijeenkomst kwam het tweede rapport van de Commissie sociaal minimum uit. Dat rapport onderstreepte wat op de tweede netwerkontmoeting naar voren was gekomen: dat er grote verschillen zijn tussen gemeenten in Nederland in hoe ze mensen helpen die het moeilijk hebben. Het bljkt dat sommige mensen meer hulp krijgen dan anderen, zelfs als ze in dezelfde situatie zitten. Dit komt doordat gemeenten zelf mogen beslissen hoe ze mensen helpen, dat kan oneerlijk zijn. Daarom is er behoefte aan duidelijkere regels vanuit de overheid om ervoor te zorgen dat iedereen gelijke hulp krijgt.

Het onderzoek
FFF is een coalitie van de Friese Preventie aanpak (FPA). De FPA kwam rond diezelfde tijd met een oproep aan de coalities of er onderzoeksvragen waren voor het kennisnetwerk.

In afstemming met onze partners is de volgende onderzoeksvraag ingediend:

Wat zijn de overeenkomsten en de verschillen in armoedebeleid tussen de gemeenten in Friesland?

Deze inventarisatie kan de basis vormen om om samen een plan te maken om te komen tot een basis voor een fries financieel fundament, eventuele gaten te dichten en om elkaar te inspireren.

Het Planbureau Fryslân heeft onze vraag binnen de Kenniswerkplaats van de FPA opgepakt en gaat er mee aan de slag. Saskia Hoogstra voert het onderzoek uit in samenwerking met Mandy Bosma en Mirre van der Meer.

In het onderzoek wordt de huidige aanpak van armoede in de Friese gemeenten in kaart gebracht, waarbij wordt geanalyseerd welke overeenkomsten en verschillen er zijn. Dit wordt gedaan door de verschillen en overeenkomsten tussen minimaregelingen bij de achttien Friese gemeenten in kaart te brengen. Vervolgens wordt aan de hand van beleidsmotieven en politieke achtergrond van gemeenten gekeken naar de motivaties die ten grondslag liggen aan het gevoerde minimabeleid. Tot slot worden door middel van het houden van focusgroepen en een korte uitvraag in Panel Fryslân ervaringen van inwoners van Fryslân met het minimabeleid in kaart gebracht.
We verwachten het onderzoek eind juni te presenteren. Aan de hand van de uitkomsten van het onderzoek willen we in samenwerking met iedereen die zich betrokken voelt of betrokken is met dit thema aan de slag gaan om bestaanszekerheid te garanderen voor iedere Fries ongeacht in welke gemeente je woont.

Wie is Saskia Hoogstra?

Saskia Hoogstra, een 21-jarige student aan de Thorbecke Academie in Leeuwarden, is een toegewijde jonge onderzoeker met een interesse in maatschappelijke verbeteringen. In 2022 werd ze samen met haar medestudenten opgemerkt vanwege een prijs die ze wonnen voor hun onderzoek naar het verbeteren van activiteiten voor ouderen.

Voor haar afstudeerproject heeft Saskia de kans gekregen om bij het Planbureau Fryslân aan de slag te gaan. Samen met Mandy Bosma en Mirre van der Meer zal ze zich richten op de uitvoering van het onderzoek. Hun doel is om waardevolle inzichten te verzamelen en positieve veranderingen in de samenleving aan te moedigen.

Wie is Mirre van der Meer?

Mirre van der Meer is onderzoeker bij Planbureau Fryslân. Zij vind het belangrijk dat de onderzoeken die zij uitvoert van toegevoegde waarde zijn voor de maatschappij en dat er verschillende perspectieven worden meegenomen.